Đẩy mạnh vai trò của trường đại học trong phát triển hệ sinh thái khởi nghiệp đổi mới sáng tạo tại Việt Nam

Bài viết nghiên cứu về vai trò của các trường đại học trong phát triển hệ sinh thái khởi nghiệp đổi mới sáng tạo tại Việt Nam thông qua việc khảo sát 22 trung tâm khởi nghiệp đổi mới sáng tạo (TTKNĐMST) và 100 doanh nghiệp (DN) tại Việt Nam. Kết quả khảo sát đã cho thấy 4 yếu tố quyết định đến vai trò trung tâm của các trường đại học (ĐH) đối với sự phát triển của hệ sinh thái khởi nghiệp, bao gồm:  (i) Nguồn chất xám, (ii) Nguồn ý tưởng đổi mới sáng tạo, (iii) Cơ sở vật chất phục vụ nghiên cứu và (iv) Mạng lưới kết nối cựu sinh viên, kết nối DN. Trên cơ sở đó, các tác giả đã đề xuất những giải pháp đẩy mạnh vai trò của trường ĐH trong việc phát triển hệ sinh thái khởi nghiệp đổi mới sáng tạo tại Việt Nam

pdf18 trang | Chia sẻ: Thục Anh | Ngày: 14/05/2022 | Lượt xem: 311 | Lượt tải: 0download
Nội dung tài liệu Đẩy mạnh vai trò của trường đại học trong phát triển hệ sinh thái khởi nghiệp đổi mới sáng tạo tại Việt Nam, để tải tài liệu về máy bạn click vào nút DOWNLOAD ở trên
xãhộitạicáctỉnhkhu vựcmiềnTrungvàTâyNguyên. (5)Tổchứcchuỗihộinghịchuyênđềvềcốvấnkhởinghiệpgồm4hộithảovề hoạtđộngcốvấnkhởinghiệptrongcácgiaiđoạnkhácnhaucủamộtdựánkhởi nghiệp,mỗihộithảothuhútsựthamdựcủa200người.Đốitượngthamdựlàlãnh đạocácDN,cánbộ,giảngviênvàsinhviêncáctrườngĐH,caođẳngtrungcấp,tổ chứcchínhtrịxãhộikhuvựccáctỉnhmiềnTrungvàTâyNguyên. CóđượckếtquảnhưtrênlàdoTrungtâmnhậnđượcsựquantâmvàđầutưtổng thểcủaBanlãnhđạoĐHHuế.Nhờcósựhỗtrợtốtvềcôngnghệ,cơsởvậtchất, chiphínhânsự,cócácchủtrươngchínhsáchkịpthờiđúngđắncủaĐHHuếmà TrungtâmKhởinghiệpvàĐổimớisángtạoĐHHuếđãpháttriểnđượchệsinhthái khởinghiệpsángtạokhôngchỉchotỉnhThừaThiênHuếmàcònlanrộngracác tỉnhmiềnTrungvàTâyNguyên.ChuyếnkhảosáttạiHuếđãchothấyrõràngvai tròquyếtđịnhcủatrườngĐHtrongviệchìnhthànhvàpháttriểncácTTKNĐMST vàhệsinhtháiKNĐMSTtạikhuvực. MặcdùđãđạtđượcnhiềuthànhquảnhưngTrungtâmKhởinghiệpvàĐổimới sángtạoĐHHuếcũnggặprấtnhiềukhókhăn.Trongđócóthểkểtớilàkhókhăn trongviệcthươngmạihóasảnphẩm.TiếnsĩToảnchobiếtsựhợptácgiữa3bên Nhàkhoahọc-TrườngĐH-DNcònchưacao.Cơchếchuyểngiaocôngnghệ (CGCN)từtrườngĐHchoDNcònchưarõràngnêncònkhókhăntrongquátrình thươngmạihóacácsảnphẩmcôngnghệ.CũngvìviệchợptácgiữatrườngĐHvà DNchưađượctriểnkhaitốtnênchưacónhiềuđặthàngtừphíaDN,sốýtưởngcủa giảngviên,sinhviêncóthểthươngmạihóacònrấtít.Trungtâmcũngmongmuốn phíatrườngĐH(ĐHHuế)sẽtạođiềukiệntổchứcnghiêncứukhoahọc,huyđộng khaithácnguồnlựcphụcvụhỗtrợKNĐMST,tìmkiếm,hỗtrợCGCN,hỗtrợtiếp cậnvớicácnguồntàichínhhỗtrợdựánkhởinghiệp,đàotạokiếnthức,kếtnốihoạt độngKNĐMSTtrongnướcvớicộngđồngquốctế. Vớikếtquảnghiêncứucủanhómtácgiả,hoàntoàncóthểkhẳngđịnhvaitrò trungtâmnềntảngcủatrườngĐHtronghệsinhtháikhởinghiệp,đồngthờicũng phântíchđượcthựctrạngvịtríhiệnnaycủacáctrườngĐHtronghệsinhtháikhởi nghiệp,thấyrõrằngcáctrườngĐHchưapháthuyđượcvaitròquantrọngthúcđẩy hệsinhtháikhởinghiệppháttriển. 6.Mộtsốgiảiphápđẩymạnhvaitròcủacáctrườngđạihọctronghệsinhthái khởinghiệptạiViệtNam TheoMôhìnhBaNhàđượctrìnhbàyởphần3.3.2,Nhàtrườngluônvậnđộng thayđổitrongmốiquanhệchặtchẽvớiNhàDNvàNhànước.Nhữngảnhhưởng tíchcựctừNhàDNvàNhànướcsẽtạođàchonhữngbướcpháttriểntiếptheocủa Nhàtrường,quađósẽđẩymạnhđượcvaitròcủaNhàtrườngtronghệsinhthái TạpchíQuảnlývàKinhtếquốctế,số140(09/2021) KNĐMST.Kếthợpmốiquanhệgiữa“BaNhà”vớikếtquảkhảosát,xuấtpháttừ vaitròcủatrườngĐHtronghệsinhtháikhởinghiệp,nhómtácgiảđưaramộtsố đềxuấtnhưsaunhằmđẩymạnhvaitròcủacáctrườngĐHtronghệsinhtháikhởi nghiệp.Đâylànhữnggiảiphápđượcđưaradựatrênkếtquảphỏngvấnthựctếcủa nhómnghiêncứu,khôngtrùnglặpvớinhữngnghiêncứutrướcđó. 6.1Giảiphápđốivớicáctrườngđạihọc Thứnhất,trườngĐHcầnthiếtphảicậpnhậtchươngtrìnhgiảngdạyđểđưanội dungkiếnthứckhởinghiệpthànhmônhọcchínhthứctrongchươngtrìnhđàotạo. TheoýkiếncủatiếnsĩNguyễnTrungDũng,tổnggiámđốcBKHoldings,những quốcgiakhởinghiệpthànhcôngnhưHoaKỳ,Đức,Israel,Singapoređềucómột điểmchungđólàmônhọckhởinghiệpđượcđưavàogiảngdạytừrấtsớmtrong cácnhàtrường,thậmchílàtừbậcphổthông.Hiệnnay,mộtsốtrườngĐHcóphong tràosinhviênkhởinghiệppháttriểnmạnhnhưTrườngĐHBáchKhoaHàNội,ĐH HuếhayTrườngĐHBáchKhoaTP.HCMđangnghiêncứuđưamônkhởinghiệp nhưlàmộtmônhọcbắtbuộctrongchươngtrìnhđàotạo,thậmchítrởthànhđiều kiệncầnthiếtđểlấybằngtốtnghiệp. Thứhai,trườngĐHcầnxâydựngmộtmạnglướiliênkếtchặtchẽvớiDNđểcó thểtìmđượccácnguồnhỗtrợ,đầutưchocácdựánkhởinghiệp,đồngthờicũnglà đốitácCGCNđưacôngnghệtừtrongvườnươmvàothựctếsảnxuất. Thứba,đểthúcđẩyphongtràokhởinghiệptrongsinhviên,trườngĐHcầnđẩy mạnhcáchoạtđộngnghiêncứukhoahọc,cócơchếphùhợpđểhuyđộngcácgiảng viênthànhngườicốvấn(mentor)chocácdựánkhởinghiệpcủasinhviên.Thựctế chothấyvìkhôngcócơchếphùhợpnêncácthầycôcũngkhôngcónhiềucơhội làmviệccùngsinhviênđểtheođuổicácdựánkhởinghiệpchođếnkhithànhcông. Thứ tư, trườngĐHcầnchủđộngtrongviệcgiaoquyềnhạncũngnhưnguồn lựcchocácTTKNĐMSTđược thành lậptrong trườngđểcácTTKNĐMSTxây dựngđượckhônggiansángtạokhởinghiệpĐMSTthựcsựcóhiệuquả.Thựctế khảosát,nhómnghiêncứuthấyrằngtạicáctrườngĐHcócơchếlinhhoạtthìhoạt độngKNĐMSTđượctổchứcbàibảnvàcóhiệuquả.Nhữngvídụđiểnhìnhcóthể nêuralàBKHoldings(TrườngĐHBáchKhoaHàNội),TrungtâmKNvàĐMST (TrườngĐạihọcHuế),TrungtâmươmtạoDNCôngnghệ(TrườngĐHBáchKhoa TP.HCM),TrungtâmFIIS(TrườngĐHNgoạithương),Khucôngnghệphầnmềm ITP(ĐHQuốcgiaTP.HCM). 6.2Giảiphápđốivớidoanhnghiệp Thứnhất,cácDNcầnchủđộngkếtnốivớicáctrườngĐH,đặthàngnhữngý tưởngsảnphẩmphùhợpvớiDN.Nhờvậy,sinhviênvàgiảngviêncóthểnghiên cứucácdựáncótínhthựctiễncao,đảmbảokhảnăngCGCNthànhcôngtớiDN. TạpchíQuảnlývàKinhtếquốctế,số140(09/2021) MộtvídụkếtnốithànhcônggiữaDNvớitrườngĐHlàsựhợptáccủaCôngty CổphầnBóngđènvàPhíchnướcRạngĐôngvớiTrườngĐHBáchKhoaHàNội. Thứhai,ngoàiviệcđặthàngýtưởng,cácDNnêncómốiquanhệmậtthiếtvới các trườngĐHđểcóthểchọnnhữngý tưởngĐMSTphùhợpvớilĩnhvựccủa mình,đầutưnguồnlựcươmtạothànhdựánkhảthivớitưcáchlànhữngnhàđầutư thiênthần.Điềunàythựcsựcầnthiếtvớihệsinhtháikhởinghiệp.Rấtnhiềudựán khởinghiệpđượchìnhthànhtrongtrườngĐHcótiềmnăngpháttriểnnhưngthiếu nhàđầutưthiênthầnnênkhôngđiđếnđượcgiaiđoạnthươngmạihóasảnphẩm. 6.3GiảiphápđốivớiNhànước NhànướcđóngvaitròquảnlývàđiềuphốimốiquanhệgiữaDNvànhàtrường. Đểthúcđẩyhệsinhtháikhởinghiệppháttriển,Nhànướccầncóchínhsách,cơ chếphốihợpchặtchẽvềnguồnlựcgiữanhàtrườngvàDN,tạokhungpháplývà cơsởsởhữutrítuệchocácsảnphẩmCGCN,nhằmgiúpcáctrườngĐHthúcđẩy việcchuyểngiao.Hơnnữa,cầncómộtcơchếchiasẻthôngtingiữacácchủthể tronghệsinhthái,nhữngthôngtinquantrọngtừNhànướcsẽđượcchuyểntớinhà trườngvàDNđểtạođộnglựcliênkết.Xâydựngvàpháttriểnmộthệsinhtháikhởi nghiệpnăngđộngcầnphảiđượcđưavàochínhsáchpháttriểnquymôquốcgiađể thúcđẩyquátrìnhliênkếtgiữa“BaNhà”. 7.Kếtluận Đểpháttriểnbềnvữnghệsinhtháikhởinghiệpcủacácquốcgiacầnphảibắt đầutừviệcpháttriểnmộtthếhệtrẻ-nguồnnhânlựctàinăngvớitưduykhởi nghiệptrongnềnkinhtếsố.ChínhtrườngĐHđóngvaitròquantrọngnhấttrong đàotạovàpháttriểnthếhệtàinăngtrẻvàthúcđẩysựpháttriểncủahệsinhthái khởinghiệptrongmôitrườngnày.Trongbàiviếtnày,nhómtácgiảđãxácđịnh đượcrằngcácchủthểtronghệsinhtháiđềunhậnthứcđượctầmquantrọngvà sựcầnthiếtphảicónhữnghợptácsâurộngvớicáctrườngĐHtạiViệtNam.Để pháthuytốtnhấtvaitròtronghệsinhtháiđó,cáctrườngĐHcầnkhôngngừng đổimớichươngtrìnhđàotạo,cầncónhữngsựkếtnốihiệuquảvớicácDN,các tổchứctàichínhvàcáctổchứchỗtrợ,đồngthờicũngcầnphảicócơchếphù hợpđểkhaitháctốiđanguồnnhânlựcchấtlượngcaocủacảgiảngviênvàsinh viênnhằmchorađờinhữngsảnphẩmĐMSTphụcvụpháttriểnkinhtế.Vớisự hỗtrợcủaChínhphủ,sựnỗlựccủacáctrườngĐHvàthamgiatíchcựccủacác DNtronghoạtđộngkhởinghiệpĐMST,cáctrườngĐHsẽcónhữngbướcphát triểnmạnhmẽđểđóngvaitròlàyếutốnềntảngquantrọngtronghệsinhthái khởinghiệpsángtạotạiViệtNamtrongbốicảnhmới.Trongthờigiantới,các tácgiảsẽtiếptụcnghiêncứuđểđưaramôhìnhhợptácthíchhợpgiữatrường ĐHvàDNnhằmhỗtrợtốthơnchocácDNkhởinghiệp,thúcđẩyhệsinhthái KNĐMSTpháttriển. TạpchíQuảnlývàKinhtếquốctế,số140(09/2021) Tàiliệuthamkhảo BộGiáodụcvàĐàotạo.(2018),Tàiliệuthamkhảohỗtrợkhởinghiệpdànhchocánbộhỗtrợ khởinghiệp,CôngtyCổphầnCôngnghệGiáodụcNovaedu. Chínhphủ.(2019),“LuậtGiáodụcViệtNam”,CổngthôngtinđiệntửChínhphủnướcCộnghòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, hethongvanban?class_id=1&_page=1&mode=detail&document_id=197310,truycập ngày10/01/2021. Chung,T. (2018),“90%doanhnghiệpkhởinghiệp thấtbạidođâu”,Báođiện tửđài tiếng nóiViệtNamVOV,https://vov.vn/kinh-te/90-doanh-nghiep-khoi-nghiep-that-bai-do- dau-813498.vov,truycậpngày10/01/2021. Dominic,M.(2018),“PháttriểnhệsinhtháikhởinghiệpởViệtNam:nhìntừkinhnghiệmthế giới”,TạpchíKinh tếvàDựbáo, trien-he-sinh-thai-khoi-nghiep-o-viet-nam--nhin-tu-kinh-nghiem-the-gioi.html, truy cậpngày10/01/2021. Đinh,V.T.(2016),“Hợptácđạihọc-doanhnghiệp trênthếgiớivàmột sốgợiýchoViệt Nam”,TạpchíKhoahọcĐHQGHN:KinhtếvàKinhdoanh,Tập32,Số4,tr.69-80. Đinh,T.N.Q.,Phạm,T.P.T.&Nguyễn,T.T.T.(2020),“HợptácgiữaCSGDĐHvàdoanhnghiệp trongviệchìnhthànhcácTTKNST-kinhnghiệmmộtsốnướcChâuÁ”,bàithamluận tạiHộithảo“Phươngthứchợptácgiữatrườngđạihọcvàdoanhnghiệptrongbốicảnh hộinhập”,tháng12/2020,HàNội. Etzkowitz,H.&Leydesdor,L.(1995),“TheTripleHelix:university-industry-government relations:alaboratoryforknowledge-basedeconomicdevelopment”,EASSTReview, Vol.14,pp.14-19. Fiaz,M. (2013), “An empirical study of university-industry R&D collaboration inChina: implicationsfortechnologyinsociety”,TechnologyinSociety,Vol.35,pp.191-202. Guimón,J.(2013),“Promotinguniversity-industrycollaborationindevelopingcountries”, PublicPolicyBrief,WorldBank,WashingtonD.C. Gulbrandsen,M.&Nerdrum,L.(2007),“University-IndustryrelationsinNorway”,Project Innovation,Path-dependencyandPolicy,UniversityofOslo. ITP.(2018),“Xâydựnghệsinhtháikhởinghiệptronglòngđạihọc”,KhuCôngnghệphần mềmĐạihọcQuốcgiaTP.HCM,https://itp.vn/vi/tin-tuc/khoi-nghiep/1496-xay-dung- he-sinh-thai-khoi-nghiep-trong-long-dai-hoc.html,truycậpngày10/01/2021. ISEV.(2020),“Hệsinhtháikhởinghiệplàgì?”,Trangchủđềán844, vn/gioi-thieu.htm,truycậpngày05/01/2021. Ngô,B.C.,Pierre,D.,Cao,H.T.,Hoàng,T.,Nguyễn,X.X.&Phạm,X.Y. (2011),Đạihọc Humboldt200năm(1810-2010):KinhnghiệmthếgiớivàViệtNam,NXBTriThức. Nguyễn,N.T.(2020),“KhởinghiệpsángtạotạiĐức”,TrangNgoạigiaokinhtếtrựctuyến, https://ngkt.mofa.gov.vn/khoi-nghiep-sang-tao-tai-duc/,truycậpngày10/01/2021. Lờicảmơn KếtquảnghiêncứunàylàsảnphẩmkhoahọccủaĐềtàicấpBộGiáodụcvà Đàotạo“Đẩymạnhhợptácgiữacơsởgiáodụcđạihọcvàdoanhnghiệptrong việchìnhthànhcáctrungtâmkhởinghiệpsángtạo”,mãsố 7thuộc Chươngtrình7. TạpchíQuảnlývàKinhtếquốctế,số140(09/2021) Nguyễn,Q.C.&Nguyễn,T.T.H.(2017),“MôhìnhBaNhà”,SởKhoahọcCôngnghệBình Dương, le/8_%20Mo%20hinh%203 %20nha%20.pdf,truycậpngày10/01/2021. Nguyễn,T.T.&Cao,M.H.(2017a),“Hệsinhtháikhởinghiệp-mộtsốkinhnghiệmquốctếvà bàihọcchoViệtNam-phần1”,TạpchíKinhtếđốingoại,Số95,tr.23-37. Nguyễn,T.T.&Cao,M.H.(2017b),“Hệsinhtháikhởinghiệp-mộtsốkinhnghiệmquốctếvà bàihọcchoViệtNam-phần2”,TạpchíKinhtếđốingoại,Số97,tr.58-72. Nguyễn,T.T.&Đào,M.A.(2014),“QuảntrịđạihọctạiHoaKỳvàbàihọcchoViệtNam”,Tạp chíKinhtếđốingoại,Số61,tr.95-106. Phạm,T.T.H. (2018), “KhởinghiệpvàcơhộichodoanhnghiệpViệtNam”,TạpchíCông Thương, ep-viet-nam-54290.htm,truycậpngày10/01/2021. Ranga,M.&Etzkowitz,H.(2013),“TripleHelixsystems:ananalyticalframeworkforinnovation policyandpracticeintheKnowledgeSociety”,IndustryandHigherEducation,Vol.27 No.3,pp.237-262. Ranga,M.,Hoareau,C.,Durazzi,N.,Etzkowitz,H.,Marcucci,P.&Usher,A.(2013),“Study onUniversity - BusinessCooperation in theUS andCanada”, FinalReport to the EuropeanCommission,DGEducationandCulture. Rupika,A.U.&Singh,V.K.(2016)“Measuringtheuniversity-industry-governmentcollaboration inIndianresearchoutput”,CurrentScience,Vol.110No.10,pp.1904-1909. Tijssen, R., Lamers,W. &Yegros,A. (2017), “UK universities interacting with industry: patternsofresearchcollaborationandinter-sectoralmobilityofacademicresearchers”, CentreforGlobalHigherEducationworkingpaperseries,WorkingpaperNo.14. ThủtướngChínhphủ.(2016),Đềán“Hỗtrợhệsinhtháikhởinghiệpđổimớisángtạoquốc giađếnnăm2025”,Quyếtđịnhsố844/QĐ-TTgngày18/05/2016. Trần,M.T.&Dương,T.H.N.(2020),“Nghiêncứucácnhântốảnhhưởngtớinănglựckhởi nghiệpcủasinhviêntrườngĐạihọcNgoạithương”,TạpchíQuảnlývàKinhtếquốc tế,Số130,tr.1-16. Vũ,T.V.&Vũ,H.T.(2020),“Thựctrạnghoạtđộngcủadoanhnghiệpkhởinghiệpvàmộtsố kiếnnghị”,TạpchíTàichính,Kỳ2-Tháng6/2020,tr.49-51.

Các file đính kèm theo tài liệu này:

  • pdfday_manh_vai_tro_cua_truong_dai_hoc_trong_phat_trien_he_sinh.pdf
Tài liệu liên quan